La réactivation de parodie du roman d’espionnage et sa réception : le cas de La Clé USB (2019) de Jean-Philippe Toussaint

Hadjibabaie, Zahra; Torkladani, Safoura

doi:10.22054/rlf.2025.84323.1204

La réactivation de parodie du roman d’espionnage et sa réception : le cas de La Clé USB (2019) de Jean-Philippe Toussaint

Type de document : Original Article

Auteurs

zahra Hadjibabaie ¹

Safoura Torkladani ²

¹ Professeure assistante, Département de langue et littérature françaises, Université d’Ispahan, Ispahan, Iran.

² maitre de conférence au département de langue et littérature française de l'université d'Ispahan

10.22054/rlf.2025.84323.1204

Résumé

La Clé USB tout en s’inscrivant dans le registre des techno-romans est présentatif d’une certaine fluctuation, il se rapproche ponctuellement du roman d’anticipation puis il se bascule dans un espace du roman d’espionnage pour fluctuer à la fin dans une sorte du roman moraliste. Ce qui nous hante ici est de savoir le pourquoi de la réactivation d’un modèle de parodie du roman d’espionnage qui est la technique précédente de Toussaint et qui s’est utilisé à extrême dans les années 80. Pour y arriver nous profitons de la méthode de la réception. Le résultat de nos analyses montre que le choix du roman d’espionnage a permis à l’auteur d’explorer la tension entre la réalité apparente et une réalité plus cachée, plus profonde et plus réelle. Cette représentation de la réalité sociale cherche à aider le lecteur à reconquérir un monde moins opaque et à attirer son attention sur ce qui se joue de l’inhumain dans son environnement.

Mots clés

Parodie

roman d’espionnage

Toussaint

Réception

La Clé USB

Titre d’article Persian

بازآفرینی طنزآمیز رمان جاسوسی: مورد مطالعه رمان فلش مموری اثر ژان فیلیپ توسان

Auteurs Persian

زهرا حاجی بابایی ¹

صفورا ترک لادانی ²

¹ استادیار دانشگاه اصفهان. گروه زبان فرانسه و روسی

² دانشیار دانشگاه اصفهان .گروه زبان فرانسه

Résumé Persian

رمان فلش مموری اثر ژان فیلیپ توسان که در دسته رمان‌های تکنولوژیک قرار می‌گیرد، دارای سبکی پیچیده است. این اثر گاهی به رمان‌های علمی‌تخیلی نزدیک می‌شود، سپس به فضای رمان‌های جاسوسی وارد می‌شود و در نهایت به رمان‌ی اخلاقی تبدیل می‌شود. سوالی که در اینجا مطرح می‌شود این است که چرا نویسنده مدل پارودی رمان‌های جاسوسی را که تکنیک پیشین توسان بود و در دهه ۸۰ به شدت استفاده می‌شد، دوباره به کار گرفته است. برای تحلیل این موضوع از روش دریافت استفاده می‌کنیم. نتایج بررسی‌های ما نشان می‌دهد که انتخاب رمان جاسوسی به نویسنده این امکان را داده تا واقعیت را آزمایش کرده و پرسش‌هایی درباره واقعیت ظاهری مطرح کند تا به واقعیتی دست یابد که هم پنهان‌تر، هم عمیق‌تر و هم واقعی‌تر باشد. هدف از این بازنمایی واقعیت اجتماعی کمک به بشر برای درک بهتر دنیا است و خواننده را نسبت به هر آنچه غیرانسانی است، هوشیار می‌سازد.

Mots clés Persian

پارودی

رمان جاسوسی

توسان

دریافت

رمان فلش مموری

Titre d’article English

The Reactivation of the Spy Novel Parody and Its Reception: The Case of La Clé USB (2019) by Jean-Philippe Toussaint

Résumé English

The USB, while fitting into the genre of techno-romance, presents a certain fluctuation. It occasionally resembles a science fiction novel, then shifts into the realm of a spy novel, before finally evolving into a form of moralist fiction. What haunts us here is understanding why the reactivation of a parody model of the spy novel—previously used by Toussaint and taken to extremes in the 1980s—was chosen. To achieve this, we use the method of reception. The result of our analysis shows that the choice of the spy novel allowed the author to test the reality of reality and challenge the apparent reality, in an attempt to reach a reality that would be both more hidden, deeper, and more authentic. This representation of social reality aims to help people reclaim a less opaque world and alerts the reader to the inhuman elements surrounding them.

Mots clés English