Recherches en langue française

Le phénomène du changement sémantique des mots : une analyse cognitive des lexèmes de l’émotion et de l’intériorité dans les romans français et anglais

Articles de presse

Type de document : Original Article

Auteurs

Arezoo Sadr 1
Siamak Shahabi 2

1 Master en didactique du FLE,Faculté des langues et littératures étrangères,Université de Téhéran, Iran

2 Professeur adjoint, Département de la traduction anglaise ,Faculté des tourisme et langues étrangères, Complexe d'enseignement supérieur de Bam, Iran

10.22054/rlf.2026.90947.1236
Résumé
Cet article s’inscrit dans le champ de la linguistique cognitive et aborde la problématique du changement sémantique des lexèmes de l’émotion et de l’intériorité dans le roman. Il cherche à comprendre comment le sens de ces mots évolue entre le XVIIIᵉ et le XXᵉ siècle et comment ces évolutions reflètent les transformations des représentations mentales, culturelles et émotionnelles au fil du temps. L’objectif principal de cette étude est d’analyser les mécanismes cognitifs à l’origine de ces changements sémantiques, tels que l’abstraction, la subjectification et la psychologisation du sens, dans des œuvres littéraires à forte dimension introspective.

La méthodologie repose sur l’analyse d’un corpus composé d’un roman français et d’un roman anglais par siècle. Pour chaque œuvre, nous proposons un résumé du récit, une contextualisation historique et stylistique de l’auteur, puis une analyse des lexèmes émotionnels et introspectifs à l’aide de dictionnaires historiques et du contexte narratif. Les résultats sont présentés sous forme de tableaux illustrant les évolutions de sens. En conclusion, l’étude montre que le roman constitue un espace privilégié pour observer l’évolution cognitive du lexique émotionnel et met en évidence une tendance générale vers une plus grande subjectivité et abstraction du sens.

Mots clés

Changement sémantique
lexique des émotions
intériorité
linguistique cognitive
roman français et anglais

Titre d’article Persian

پدیدهٔ تغییر معنایی واژگان: تحلیل شناختی واژگان عاطفی و درون‌گرایی در رمان‌های فرانسوی و انگلیسی

Auteurs Persian

آرزو صدر 1
سیامک شهابی 2
1 کارشناسی ارشد آموزش زبان فرانسه، دانشکده زبان‌ها و ادبیات خارجی، دانشگاه تهران، ایران
2 استادیار، گروه مترجمی زبان انگلیسی، دانشکده گردشگری و زبان‌های خارجی، مجتمع آموزش عالی بم، ایران
Résumé Persian

این مقاله در چارچوب زبان‌شناسی شناختی قرار دارد و به مسئله تغییر معنایی واژگان مرتبط با احساس و درون‌گرایی در رمان می‌پردازد. هدف آن بررسی این امر است که چگونه معنای واژگان از قرن هجدهم تا قرن بیستم نسبت به زمان حال تغییر می‌کند و این تحولات چگونه بازتاب‌دهنده دگرگونی‌های ذهنی، فرهنگی و احساسی در طول زمان هستند.چشم انداز اصلی این پژوهش تحلیل سازوکارهای شناختی مؤثر در تغییر معنایی، مانند انتزاع، ذهنی‌شدن و روان‌شناختی‌شدن معنا، در آثار ادبی با بُعد درون‌نگر است.روش‌شناسی پژوهش بر تحلیل پیکره‌ای متشکل از یک رمان فرانسوی و یک رمان انگلیسی در هر قرن استوار است.

برای هر اثر، خلاصه‌ای از داستان، زمینه تاریخی و سبکی نویسنده و سپس تحلیلی از واژگان احساسی و درونی با استفاده از فرهنگ‌های تاریخی و بافت روایی ارائه می‌شود. نتایج در قالب جدول‌هایی نمایش داده می‌شوند که روند تغییر معنایی را نشان می‌دهند.در نهایت، این مطالعه نشان می‌دهد که رمان فضایی ممتاز برای مشاهده تحول شناختی واژگان احساسی است و گرایشی کلی به سوی افزایش ذهنیت و انتزاع در معنا را آشکار می‌سازد.

Mots clés Persian

تغییر معنایی
واژگان احساسی
درون‌گرایی
زبان‌شناسی شناختی
رمان فرانسوی و انگلیسی
Recherches en langue française

Articles de presse, Manuscrit accepté
Disponible en ligne (sur le site) dès 16 September 2026

Accueil

Soumission de l’article

Réviseurs

Contactez