دستکاری‏های مترجم در ترجمه متون ایدئولوژیک بر اساس رویکرد تحلیل گفتمان انتقادی.  مورد مطالعاتی: علل گرایش به مادی‏گری

حجازی, نصرت; جهانیپور, محمد

doi:10.22054/rlf.2020.46108.1048

دستکاری‏های مترجم در ترجمه متون ایدئولوژیک بر اساس رویکرد تحلیل گفتمان انتقادی. مورد مطالعاتی: علل گرایش به مادی‏گری

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

نصرت حجازی ¹

محمد جهانیپور ²

¹ استادیار گروه زبان فرانسه دانشگاه تربیت مدرس

² کارشناس ارشد مترجمی زبان فرانسه دانشگاه تربیت مدرس

https://doi.org/10.22054/rlf.2020.46108.1048

چکیده

با استناد به اصل بنیادین تحلیل گفتمان انتقادی فیرکلا و فاندایک که معنا را نه در محتوای آشکار متن، بلکه در لایه‏های پنهان و ضمنی گفتمان می‏بینند، این پژوهش به دنبال تحلیل دستکاری‏های گفتمان مترجم در نسخه فرانسوی متن فلسفی و ایدئولوژیک علل گرایش به مادیگری است. از این روی، این پژوهش در صدد یافتن نشانه‏های مستقیم و غیرمستقیمی است که ریشه در جهت‏گیری‏های ایدئولوژیک مترجم دارد و یا برگرفته از بایسته‏های محیطی و اجتماعی است که نوع خاصی از ترجمه را به مشارکت می‏طلبد و بدین‏ترتیب محصول نهایی در زبان مقصد را متفاوت از زبان مبدأ می‏کند.
بدین‏منظور دو پرسش را که اساساً درهم تنیده‏اند طرح می‏کنیم: الزامات درون‏متنی و برون‏متنی که به تحریف متن فرانسه این کتاب منجر شده‏اند چیست؟ فیلترهای ذهنی و موضعگیری‏های ایدئولوژیک مترجم چگونه شگردهای ترجمه‏ای را برای انعکاس آراء نویسنده تحت تأثیر قرار می‏دهد؟

کلیدواژه‌ها

ترجمه فرانسه علل گرایش به مادی‏گری

ایدئولوژی

تحلیل گفتمان انتقادی

تحریف متنی

شگردهای ترجمه‏ ای

عنوان مقاله English

The Translator’s Manipulations in Translating Ideological Texts According to Critical Discourse Analysis; Case Study: The Temptation of Materialism

چکیده English

Starting from the basic Faircloughian and Van Dijkian principle of the Critical Discourse Analysis and admitting that it is not only the explicit content of the text that conveys meaning, but it is the underlying and therefore implicit meanings that guide reading, this paper aims to analyze the manipulations of the translator in the philosophical-ideological version of The Temptation of Materialism. This article, therefore, aims to identify the direct and diagonal factors that fall within the ideological orientations of the translator and environmental constraints. This entails the projection of the translatum in the target language and culture to be considerably modified. To start the analysis, two questions would be addressed: 1- What are the internal and then external forces that help to divert the French text from its original meaning; 2- What are the translational stratagems the translator uses to convey the author's ideas through his individual, even subjective perspective?

کلیدواژه‌ها English